{"id":7483,"date":"2024-12-31T10:54:59","date_gmt":"2024-12-31T09:54:59","guid":{"rendered":"https:\/\/tomaszewski.pl\/blog\/?p=7483"},"modified":"2024-12-31T10:55:00","modified_gmt":"2024-12-31T09:55:00","slug":"lipka-sparmannia","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/tomaszewski.pl\/blog\/lipka-sparmannia\/","title":{"rendered":"Lipka, Sparmannia"},"content":{"rendered":"
\n
\n
\n \"Pochodzenie\"\/\n <\/div>\n

Pochodzenie<\/h2>\n <\/div>\n \n\n

Sparmannia<\/strong><\/em> nale\u017cy do rodziny lipowate<\/strong> (Tiliaceae<\/strong><\/em>), pochodzi z tropikalnych rejon\u00f3w Afryki Po\u0142udniowej\u00a0i\u00a0Madagaskaru.<\/p>\n\n\n<\/div>\n\n\n\n

\"\"<\/picture><\/figure>\n\n\n
\n
\n
\n \"Gatunki\n <\/div>\n

Gatunki i odmiany<\/h2>\n <\/div>\n \n\n

Spo\u015br\u00f3d 7 gatunk\u00f3w nale\u017c\u0105cych do rodzaju Sparmannia<\/strong><\/em> tylko jeden Sparmannia africana<\/strong><\/em> znalaz\u0142 zastosowanie w uprawie ogrodniczej jako ro\u015blina doniczkowa. W swoim \u015brodowisku naturalnym ro\u015bliny tego gatunku dorastaj\u0105 do 4 m wysoko\u015bci, ale jest te\u017c forma kar\u0142owa Sparmannia africana<\/em>\u00a0osi\u0105gaj\u0105ca wzrost\u00a0tylko 80 cm.<\/p>\n\n\n\n

W naturze lipki, to wiecznie zielone krzewy o du\u017cych, jasnozielonych, obustronnie ow\u0142osionych li\u015bciach. Li\u015bcie sercowato owalne, osadzone na d\u0142ugich ogonkach li\u015bciowych. Kwiaty bia\u0142e z niezwykle atrakcyjnymi \u017c\u00f3\u0142to-czerwonymi pr\u0119cikami.<\/p>\n\n\n\n

Na ro\u015blinach uprawianych w naszej szeroko\u015bci geograficznej kwiaty pojawiaj\u0105 si\u0119 zwykle pod koniec zimy lub wczesn\u0105 wiosn\u0105. Zauwa\u017cono, \u017ce egzemplarze kar\u0142owe kwitn\u0105 obficiej ni\u017c silnie wyro\u015bni\u0119te, ale te\u017c trzeba zaznaczy\u0107, \u017ce niekt\u00f3re ro\u015bliny Sparmannia africana <\/em>nie zakwitaj\u0105 nigdy.<\/p>\n\n\n\n

Wyhodowana atrakcyjna odmiana “Flore Pleno “o kwiatach pe\u0142nych, kwitnie mniej obficie ni\u017c ro\u015bliny czystego gatunku.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/picture><\/figure>\n\n\n<\/div>\n\n\n
\n
\n
\n \"Piel\u0119gnacja<\/picture>\n <\/div>\n

Piel\u0119gnacja i uprawa<\/h2>\n <\/div>\n \n\n

Lipka pokojowa potrzebuje du\u017co jasnego, przewiewnego miejsca. Nie lubi wysokich temperatur, latem powinna sta\u0107 w mo\u017cliwie najch\u0142odniejszym miejscu mieszkania, zim\u0105 najlepiej jej b\u0119dzie w temperaturze 10-15o<\/sup>C.<\/p>\n\n\n\n

Ze wzgl\u0119du na szybk\u0105 utrat\u0119 wody wyparowywanej z du\u017cej powierzchni li\u015bci, latem ro\u015blin\u0119 trzeba podlewa\u0107 cz\u0119sto i obficie, zwracaj\u0105c przy tym uwag\u0119 by nie sta\u0142a w wodzie.<\/p>\n\n\n\n

W okresie jesieni i zimy podlewa\u0107 oszcz\u0119dniej, ale nie dopuszcza\u0107 do przesuszenia bry\u0142y korzeniowej.<\/p>\n\n\n\n

Wiosn\u0105 i latem, raz w tygodniu podla\u0107 mieszank\u0105 nawozow\u0105 o ma\u0142ej zawarto\u015bci azotu. Ro\u015blina ta nie ma specjalnych wymaga\u0144 co do wilgotno\u015bci powietrza, ale nie nale\u017cy zrasza\u0107 li\u015bci.<\/p>\n\n\n\n

Ze wzgl\u0119du na silny wzrost, m\u0142od\u0105 ro\u015blin\u0119 powinno si\u0119, wiosn\u0105 ka\u017cdego roku (po zako\u0144czeniu kwitnienia), przesadzi\u0107 do wi\u0119kszej doniczki. Na dno doniczki trzeba da\u0107 grub\u0105 warstw\u0119 drena\u017cu. Starsze ro\u015bliny przesadza\u0107 w miar\u0119 potrzeby.<\/p>\n\n\n\n

Dobrym pod\u0142o\u017cem b\u0119dzie standardowa mieszanka ziemi ogrodniczej na bazie torfu i z niewielk\u0105 domieszk\u0105 piasku.<\/p>\n\n\n\n

Ro\u015bliny Sparmannia africana<\/em> mo\u017cna rozmna\u017ca\u0107 przez sadzonki p\u0119dowe, pobrane z dojrza\u0142ych p\u0119d\u00f3w.<\/p>\n\n\n<\/div>\n\n\n

\n
\n
\n \"Stanowisko\"\/\n <\/div>\n

Stanowisko<\/h2>\n <\/div>\n \n\n

Najkorzystniejszym miejscem w mieszkaniu dla lipki b\u0119dzie miejsce przestronne i bardzo jasne, najlepiej takie, do kt\u00f3rego ze wszystkich stron mo\u017ce dociera\u0107 \u015bwiat\u0142o.<\/p>\n\n\n\n

Ma\u0142\u0105 ro\u015blin\u0119 mo\u017cna ustawi\u0107 na parapecie okna wschodniego lub zachodniego, ale w bliskim s\u0105siedztwie lipki nie powinno by\u0107 innych ro\u015blin. Du\u017c\u0105 ro\u015blin\u0119 mo\u017cna ustawi\u0107 na otwartej przestrzeni w pobli\u017cu balkonowego okna zachodniego lub wschodniego. By ro\u015blina nie krzywi\u0142a si\u0119 w stron\u0119 \u015bwiat\u0142a trzeba doniczk\u0119 z ro\u015blin\u0105 od czasu, do czasu obr\u00f3ci\u0107. Nie zaleca si\u0119 wystawiania Sparmanii<\/em> na zewn\u0105trz, nawet w upalne dni lata.<\/p>\n\n\n<\/div>\n\n\n\n

\"\"<\/picture><\/figure>\n\n\n
\n
\n
\n \"Ciekawostki\"\/\n <\/div>\n

Ciekawostki<\/h2>\n <\/div>\n \n\n

Rodzina Tiliaceae <\/strong><\/em>obejmuje ok. 50 rodzaj\u00f3w i blisko 400 gatunk\u00f3w, w wi\u0119kszo\u015bci to drzewa i krzewy z tropikalnego klimatu, ale nasze rodzime drzewa lipy te\u017c nale\u017c\u0105 do tej rodziny i jako wyj\u0105tek w tej rodzinie pochodz\u0105 z umiarkowanej strefy klimatycznej Europy.<\/p>\n\n\n\n

Lipka dobrze si\u0119 czuje w pomieszczeniach cz\u0119sto przewietrzanych i nie toleruje dymu papierosowego.<\/p>\n\n\n\n

Ro\u015blina ta nie lubi tzw. “mokrych st\u00f3p”<\/strong>, zalegaj\u0105ca woda w podstawce mo\u017ce by\u0107 przyczyn\u0105 \u017c\u00f3\u0142kni\u0119cia i opadania li\u015bci.<\/p>\n\n\n\n

Je\u015bli ro\u015blina masowo zrzuca li\u015bcie (mo\u017ce ma zbyt ciemno lub jest g\u0142odna), to mo\u017cna j\u0105 odm\u0142odzi\u0107 przez silne przyci\u0119cie p\u0119d\u00f3w bocznych, niemal do g\u0142\u00f3wnego p\u0119du. Zabieg taki najlepiej wykona\u0107 wiosn\u0105 i nie cz\u0119\u015bciej ni\u017c raz na 3-4 lata.<\/p>\n\n\n\n

Zauwa\u017cono, \u017ce sadzonki pobrane z p\u0119d\u00f3w kwitn\u0105cych daj\u0105 ro\u015bliny obficiej kwitn\u0105ce, ni\u017c sadzonki pobrane z silnych p\u0119d\u00f3w li\u015bciowych. Ro\u015blin\u0119 stoj\u0105c\u0105 w ciep\u0142ym, ciemnym miejscu mog\u0105 zaatakowa\u0107 szkodniki<\/a> typu:\u00a0prz\u0119dziorek<\/a>, mszyca<\/strong>.<\/p>\n\n\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Lipka pokojowa pochodzi z tropikalnych rejon\u00f3w Afryki Po\u0142udniowej\u00a0i\u00a0Madagaskaru. Ma bia\u0142e kwiaty z atrakcyjnymi \u017c\u00f3\u0142to-czerwonymi pr\u0119cikami.<\/p>\n","protected":false},"author":8,"featured_media":7484,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[435,12,434,463,462,469],"tags":[],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tomaszewski.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7483"}],"collection":[{"href":"https:\/\/tomaszewski.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/tomaszewski.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tomaszewski.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/8"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tomaszewski.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=7483"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/tomaszewski.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7483\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7487,"href":"https:\/\/tomaszewski.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7483\/revisions\/7487"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tomaszewski.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/7484"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tomaszewski.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=7483"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/tomaszewski.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=7483"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/tomaszewski.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=7483"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}